Yeni Camii Adana
Geziler

Yeni Cami – Adana

Adana’daki tarihî camilerin başka bir örneği ile karşınızdayız. Bu kez sözünü edeceğimiz cami bir Ramazanoğulları Beyliği dönemi eseri değil. Bir Osmanlı Devleti dönemi eseri. Her ne kadar tarihî bir cami olsa da diğer pek çok büyük tarihî camiye kıyasla daha yeni olduğu için ismi Yeni Camii’dir. Fakat bu caminin tek sıra dışı özelliği görece daha yeni olması değil. Oldukça ilginç mimari özellikleri var. Karşınızda Yeni Cami.

Yeni Camii Adana
Yeni Camii Adana

Adana Yeni Camii’nin Tarihi

Adana il merkezinin Seyhan ilçesinde bulunan tarihî merkezinde Ramazanoğulları Beyliği döneminde yapılmış çok sayıda tarihî cami var. Ulu Camii ve Yağ Camii en ünlüleridir. Bir de Kemeraltı Camii var. Fakat bunlarla sınırlı değil. Beylik döneminden kalma, henüz yazmadığımız camiler de var.

Beylik döneminde zaten yeterince cami inşa edilmiş olduğu için Osmanlı döneminden kalma cami sayısı görece daha azdır. Bunlardan en önemlisi ise hiç şüphesiz Yeni Cami’dir. Yeni Cami, içindeki kitabelerden birine göre 1724’te Abdürrezzak Antaki adlı Antakyalı, zengin bir kişi tarafından yaptırılmıştır. Bu yüzden Antaki Camii de denilmiştir. Fakat başka bir kitabeye göre minaresi beş yıl sonra, 1729’da Aptullah Bin Ali Beşe tarafından yaptırılmıştır. Yani minaresinin tamamlandığı tarihi baz alırsak 290, ana kısmının yapıldığı tarihi baz alırsak 295 yıllık bir camidir.

Yeni Cami’nin İlginç Özellikleri

Yeni Cami, dikdörtgen biçiminde on kubbeli bir yapıdır. En ilginç özelliği ise mimari bakımdan Memluk etkisinde kalmış olmasıdır. Mısır’ın başkenti Kahire’deki tarihî eserlerle ortak yönleri vardır. Peki bu neden ilginç? Adana’daki diğer bazı tarihî camiler de Memluk etkisinde değil mi?

Ulu Camii ve diğer tarihî camilerin Memluk etkisinde olması normal. Çünkü o camiler Ramazanoğulları Beyliği döneminde yapıldı. Beylik, uzun bir dönem Memluk devletine bağımlıydı. Yeni Cami ise, Ramazanoğulları Beyliği’nin Memluk etkisinden çıkıp Osmanlı etkisine girdiği tarihten yaklaşık 200 yıl sonra, Ramazanoğulları Beyliği’nin tamamen son bulmasından yaklaşık 100 yıl sonra yapıldı.

Yeni Cami yapıldığında Memluk Devleti ortadan kalkalı 200 yıl olmuştu. Fakat bu caminin mimarisi, Memluklülerin Adana’daki etkisinin 18. yüzyılda bile devam etmekte olduğunu gösteriyor. Bu nedenle sıra dışı sayılabilir.

Caminin bir başka ilginç özelliği ise giriş kapısında bir güneş saati bulunması. Bu saat, Osmanlı Güneş Saatlerinin bir örneği olsa da yatay değildir. Üstelik bir cami kapısının üstünde bulunması onu farklı kılar. Fakat günümüzde fazlasıyla aşınmış olup görüntüsü bozuktur ve mili de kaybolmuştur.

Yeni Cami ‘nin Diğer Özellikleri

Cami, dikdörtgen bir plan üzerine oturtulmuştur. İç mekândaki iki paye ve iki sütunun taşıdığı yapıyı on kubbe örter. Paye ve sütunlar mekânı kıbleye paralel iki nefe ayırmakta ve bu destek sistemi sivri kemerlerle birbirine bağlanmaktadır.

Kıble duvarı haricindeki cephelerde, ilave edilen betonarme kısımlarla caminin orijinal nitelikleri bozulmuş ama kıble duvarı ve minaresi bozulmamıştır. Güneybatı köşede bulunan minarenin kaidesi aynı zamanda avlu kapısıdır. Silindirik minare gövdesi zikzaklı hatlarla süslenmiş, şerefesi Memluk camilerinde olduğu gibi konik bir sundurma ile örtülmüştür.

Kıble kısmı köfeki taşından yapılmıştır. Zikzaklarla süslenmiş olan pencere kenarlarına küçük sütunlar yerleştirilmiştir. Pencerelerin çevresi, bitki motifleri ile doldurulmuş rozetlerle süslenmiştir. Silindirik mihrap nişin kavsarası antik geleneğe uygun olarak istiridye şeklinde yapılmıştır. Kıble duvarı dıştan mihrabın yanlarına gelecek şekilde iki payandayla desteklenmiştir.

Konumu

Yeni Cami, Adana’nın şehir merkezinde bulunur. Kuruköprü ile Küçük Saat arasındaki Özler Caddesi’ndedir. Burası şehrin oldukça merkezî bir konumudur. Bu nedenle Yeni Camii ne yazık ki yoğun trafiğe maruz kalmaktadır.

Diğer tarihî camiler gibi Yeni Camii de hem ziyarete hem de ibadete açıktır. Kuruköprü civarında bir şalgam içtikten sonra şehrin tarihî bölgesine giderken buradan geçeceksiniz. Tren Garı, Otogar ve Havalimanına araçla 10-20 dakika arası mesafede bulunur.

%d blogcu bunu beğendi: