Kurşunlu Han - Avlu (balkondan görünüm)
Geziler

Kurşunlu Han – Antakya’nın En Eski Tarihî Hanı

Bir gezgin olarak gittiğim yerlerdeki tarihî eserleri gezmeyi, fotoğraflarını çekmeyi elbette seviyorum. Fakat bununla sınırlı kalmak istiyorum, o mekânları çeşitli yönleriyle yaşamak da istiyorum. Yüzlerce yıl önce bu mekânlarda insanlar nasıl zaman geçirmişlerse o şekilde zaman geçirmek istiyorum. Hatay’ın merkez ilçesi Antakya’daki Kurşunlu Han kısmen de olsa misafirlerine böyle bir deneyim sunuyor.

Kurşunlu Han ’a İlk Kez Gelişim

Üniversite öğrenciliğimi Hatay’da yapmış olsam da öğrencilik yıllarımda Kurşunlu Han’a yolum hiç düşmemişti. Hatta ismini bile duymamıştım. Çünkü o yıllarda Kurşunlu Han restore edilmemiş olup kullanıma kapalıydı.

Kurşunlu Han’ı yıllar sonra 2019’da Antakya’yı yeniden ziyaret ettiğimde orada yaşamakta olan kardeşimin tavsiyesi sayesinde öğrendim ve gezdim. Daha sonra aynı yıl içinde ikinci kez ayrıntılı bir Antakya gezisi yaptım ve bir kez daha Kurşunlu Han’a gittim.

Kurşunlu Han 'a giriş
Kurşunlu Han ‘a giriş

Bu tarihî handa bulunmaktan büyük keyif aldığımı ve tarihi dokuyu hissettiğimi söyleyebilirim. Restore edilip yeniden açılan Kurşunlu Han, sadece bir tarihî eser değil. Aynı zamanda Hatay’ın pek çok özelliğini deneyimlemenizi sağlıyor.

Kurşunlu Han’a gitmek için Antakya’nın tarihî çarşısı olan Uzun Çarşı’dan geçtik. Han’ın bir girişi bu çarşının içinde. (Yakında Uzun Çarşı hakkında da bir yazı gelecek) Hanın giriş katında bizi hediyelik eşya satan bölüm karşıladı. Burada Hatay’ı ve tarihî eserlerini tanıtan eşyalar satılıyor. Bir aralıktan da buradaki camiye gidilebiliyor.

Ardından avluya giriş yaptık. Buranın çevresinde yöresel yiyeceklerden ve hediyelik eşyalardan satan dükkânlar var. Avlunun diğer kenarındaysa restoran bulunuyor ve avludaki masalara bu restoran servis yapıyor.

Restoranda Hatay Mutfağının önemli yemekleri yapılıyor. Kâğıt Kebabı, Tepsi Kebabı, Belen Tava gibi önde gelen Hatay yemeklerini denemek isteyen turistler buraya akın etmişler. Biz oradayken oldukça kalabalıktı. Ayrıca birkaç çeşit Hatay mezesi de burada bulunuyordu. Bilmeyenler için söyleyelim Hatay Mutfağı meze yönünden eşsiz bir zenginliğe sahip.

Hatay Tepsi Kebabı
Hatay Tepsi Kebabı

Kurşunlu Han ’da Künefe

Kurşunlu Han aynı zamanda Hatay’ın künefe adlı meşhur tatlısını denemeniz için çok uygun bir yer. Ben buraya gelmeden önce künefenin tek bir çeşidinin bulunduğunu sanıyordum. Hiç de öyle değilmiş. Tepside yapılan çeşidi, özel tavalarda yapılan çeşitleri de varmış.

Biz karnımız aç olmadığı için orada yemek yemedik. Üst kata çıktık. Üst kattaki balkonlardan aşağıdaki avlu seyredilebiliyor. Balkonun bir kısmında Hatay’ın eski el sanatları sergileniyor. Hatta eğitimi de burada veriliyormuş. Mesela mozaik sanatını burada öğrenebilirsiniz.

Kurşunlu Han - Avlu (balkondan görünüm)
Kurşunlu Han – Avlu (balkondan görünüm)

Balkonun diğer kısmında ise pastaneden yemek yemek isteyen müşterilerin oturduğu masalar bulunuyor. Biz de bu tarafa oturduk. Garson siparişlerimizi aldı. Ben tabii ki künefe sipariş ettim. Birkaç dakika sonra künefe gelince çok şaşırdım. Daha önce bu kadar farklı bir künefe sunumu görmemiştim.

Künefenin altında küçücük bir ocak da geldi. Böylece künefenin fırından çıktıktan sonra da sıcak kalması sağlanmış. Bir de künefenin yanında küçük bir bardak süt geldi. O gün öğrendim ki Hataylılar, künefenin sütle beraber tüketilmesinin en doğrusu olduğunu düşünüyorlarmış. Bu yüzden künefeyi burada denemenizi tavsiye ederim.

Kurşunlu Han’ı çok sevdim. Çünkü baştan sona Hatay kokan bir yer. Hatay’ın tarihî bir eserinde zaman geçirebiliyorsunuz, yemeklerinden ve tatlılarından tadabiliyorsunuz, el sanatlarını tanıyabiliyorsunuz, yöresel ürünlerden satın alabiliyorsunuz, ayrıca burada ibadet de edebiliyorsunuz.

Biz de burada güzel zaman geçirdik. Ayrılırken de anneme götürmek üzere hediyelik eşya almayı ihmal etmedim.

Kurşunlu Han ’ın Tarihi

Merak edenler için Kurşunlu Han’ın ne zaman ve neden inşa edildiğini de yazayım.

Osmanlı Devleti’nde Surre-i Humâyûn adında bir alay bulunurdu. Bu alay, her sene İstanbul’dan Mekke ve Medine’ye giderdi. Devletin kutsal topraklara hediye ve yardımlarını götürürdü. Surre-i Humâyûn Alayı bu uzun yolculukta pek çok noktada konaklardı. Çünkü o zamanlar bu yolculuk çok uzun sürerdi.

Kesin tarih belli olmasa da yaklaşık olarak 1660 yılında Köprülü Mehmet Paşa Surre-i Humâyûn Alayının konaklaması için Kurşunlu Han’ı inşa ettirdi. Kurşunlu Han, günümüzde Antakya’daki on beş han içinde en eskisidir.

Kurşunlu Han kısa sürede Antakya’ya gelen yolcuların başlıca uğrak noktası oldu. Çünkü oldukça lüks sayılabilecek bir hizmet verilmekteydi. Hem yolcular hem de hayvanlar burada dinlenir, hayvanlara yem verilir, yolcular gece burada uyurdu. Handa yolcuların tüm ihtiyaçları karşılanır, güzel yemekler verilirdi. Ayrıca avludaki havuz başında nargile sefası yapılır, Yemen kahvesi içilirdi. Yolcuların ter atması için bir hamam da bulunurdu. Burada dinlendikten ve rahatladıktan sonra ertesi gün yolcular dinç bir şekilde yola koyulurlardı.

Mimari Özellikleri ve Ziyaret Bilgileri

Öncelikle Kurşunlu Han’ın isminin nereden geldiğini söyleyeyim. Hanın üst örtüsünün, yapıldığı yıllarda kurşunla kaplı olduğu düşünülmekte. İsminin de buradan geldiği varsayılıyor. Günümüzde ise kurşun kaplaması yok.

Han, taş kaplı bir avlu etrafında inşa edilmiştir. Çevrede tonozlu hacimler vardır. Bütün kapı ve pencereler kemerli olup avluya açılır. Kuzey ve güney yönünde portalli girişler bulunur.

Kurşunlu Han şehrin oldukça merkezî bir noktasında bulunur. Uzun Çarşı ile Yemeniciler arasındadır. Araçla ulaşmaya çalışmayın. Çünkü Uzun Çarşı trafiğe kapalı ve zaten oldukça kalabalık bir yer. Kurşunlu Han’a her gün ve akşam ulaşabilir ve burada zaman geçirip yemek yiyebilirsiniz.

%d blogcu bunu beğendi: